XÂY DỰNG ĐẢNG TỪ CƠ SỞ TRONG VẬN HÀNH CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG 2 CẤP
Có những sự thay đổi được nhìn thấy bằng những con số,
những địa giới hành chính, những tên gọi mới của cơ quan, đơn vị. Nhưng cũng có
những thay đổi sâu sắc hơn, nằm trong nhận thức, trong cách nghĩ, cách làm và
trong niềm tin của mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân.
Từ ngày 01/7/2025, trong quá trình thực hiện chủ trương sắp
xếp đơn vị hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã
Thượng Đức được hình thành trên cơ sở sắp xếp các địa bàn Đại Lãnh, Đại Hưng và
Đại Sơn. Một đơn vị hành chính mới ra đời, đồng nghĩa với một không gian phát
triển mới, một bộ máy mới và những yêu cầu mới đối với công tác lãnh đạo, quản
lý, vận động Nhân dân ở cơ sở.
Sáp nhập đơn vị hành chính, không chỉ là câu chuyện về địa
giới. Điều quan trọng hơn là làm sao để sau sắp xếp, cán bộ, đảng viên và Nhân
dân ở các địa bàn trước đây thực sự cùng nhìn về một hướng; làm sao để bộ máy
mới nhanh chóng ổn định, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; làm sao để người dân cảm
nhận rõ rằng chính quyền mới không xa hơn mà phải gần dân hơn, giải quyết công
việc nhanh hơn, trách nhiệm hơn và minh bạch hơn. Đó cũng chính là một trong
những vấn đề đặt ra đối với công tác xây dựng Đảng ở xã Thượng Đức hôm nay. Bởi
xây dựng Đảng từ cơ sở không phải là những khái niệm xa vời. Đó là chất lượng
của một buổi sinh hoạt chi bộ; là thái độ của một cán bộ khi tiếp xúc với người
dân; là trách nhiệm của một đảng viên khi địa phương có việc khó; là cách MTTQ
lắng nghe một ý kiến của Nhân dân; là sự đồng thuận của người dân trước một chủ
trương lớn.
Xây dựng Đảng bắt đầu từ
sự đoàn kết sau sắp xếp
Sau sáp nhập, một yêu cầu được đặt ra không chỉ đối với tổ
chức bộ máy mà còn đối với mỗi cán bộ, đảng viên là phải nhanh chóng thay đổi
tư duy. Nếu trước đây mỗi địa phương có một lịch sử hình thành, đặc điểm dân
cư, điều kiện kinh tế - xã hội và cách thức tổ chức công việc riêng thì nay tất
cả cùng chung một địa danh: Thượng Đức. Điều đó đòi hỏi phải từng bước khắc
phục tư tưởng cục bộ địa bàn, không để tồn tại tâm lý “địa bàn cũ”, “đơn vị
cũ”, “việc của nơi này, nơi kia”. Sau sắp xếp, điều quan trọng nhất là lợi ích
chung của xã, quyền lợi chính đáng của Nhân dân và mục tiêu phát triển của địa
phương. Một Đảng bộ mạnh trước hết phải là một Đảng bộ đoàn kết. Nhưng đoàn kết
không chỉ là cùng ngồi trong một hội nghị, cùng biểu quyết một nghị quyết. Đoàn
kết phải được thể hiện bằng sự thống nhất trong hành động, bằng tinh thần chia
sẻ trách nhiệm, bằng việc cán bộ, đảng viên biết đặt lợi ích chung lên trên lợi
ích cục bộ.
Trong điều kiện mới, vai trò nêu gương của cán bộ, đảng
viên càng trở nên quan trọng. Người dân không chỉ nhìn vào nghị quyết mà nhìn
vào hành động của cán bộ. Người dân không chỉ nghe tuyên truyền mà còn quan sát
cách chính quyền giải quyết một thủ tục, cách cán bộ tiếp nhận một kiến nghị,
cách đảng viên ứng xử trước một vấn đề khó khăn của cộng đồng.
Nếu cán bộ nói đi đôi với làm, gần dân, trọng dân, lắng
nghe dân thì chủ trương sẽ dễ đi vào cuộc sống. Ngược lại, nếu còn biểu hiện né
tránh, đùn đẩy, thiếu trách nhiệm thì dù chủ trương đúng đến đâu cũng khó tạo
được sự đồng thuận.
Chi bộ phải thực sự là
nơi giải quyết những vấn đề của cơ sở
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Chi bộ là nền
móng của Đảng, chi bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt”.
Lời dạy ấy càng có ý nghĩa trong điều kiện hiện nay.
Ở cơ sở, mọi chủ trương cuối cùng đều phải được cụ thể hóa
thành công việc. Và nơi gần nhất để biến chủ trương thành hành động chính là
các tổ chức Đảng, các chi bộ và đội ngũ đảng viên.
Đặc
biệt, khi thực hiện chủ trương sáp nhập từ 21 thôn xuống còn 10 thôn, việc các
chi bộ thôn phải sáp nhập, hợp nhất lại đặt ra không ít khó khăn trong thời
gian đầu. Đó là bài toán về việc gắn kết các đảng viên từ nhiều chi bộ cũ, hòa
hợp không khí sinh hoạt, thống nhất quy chế làm việc và vượt qua tâm lý cục bộ
địa bàn.
Vì
vậy, đổi mới sinh hoạt chi bộ lúc này không chỉ dừng ở việc đổi mới hình thức.
Điều quan trọng là mỗi buổi sinh hoạt phải thật sự có nội dung, có trao đổi, có
tranh luận và quan trọng hơn là có kết quả cụ thể để gắn kết tình cảm, trách
nhiệm giữa các đảng viên với nhau.
Những vấn đề đang đặt ra ở địa bàn thôn như phát triển kinh
tế hộ gia đình, giảm nghèo, xây dựng cơ sở hạ tầng, quản lý đất đai, bảo vệ môi
trường, giữ gìn an ninh trật tự, cải cách hành chính, chuyển đổi số hay những
vấn đề phát sinh trong quá trình vận hành xã mới cần được nhìn nhận từ thực tế
và đưa vào sinh hoạt Đảng.
Theo tôi, một chi bộ mạnh không nhất thiết phải có những
lời phát biểu thật lớn lao, tầm vĩ mô. Một chi bộ mạnh là nơi đảng viên dám nói
điều cần nói, dám nhận việc khó, dám chịu trách nhiệm và cùng nhau tìm cách
giải quyết những vấn đề mà Nhân dân đang quan tâm. Đặc biệt, trong quá trình
xây dựng xã mới, cần quan tâm hơn nữa đến việc bồi dưỡng, rèn luyện đội ngũ
đảng viên trẻ. Sinh hoạt chi bộ phải trở thành môi trường để đảng viên trẻ được
trao đổi, được giao nhiệm vụ, được thử thách và trưởng thành; từ đó tạo nguồn
cán bộ kế cận cho mai sau.
Chính quyền 2 cấp: gần
dân hơn phải bắt đầu từ cán bộ gần dân
Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đặt ra yêu cầu tinh
gọn bộ máy, giảm tầng nấc trung gian, tăng tính chủ động và nâng cao hiệu lực,
hiệu quả hoạt động của chính quyền cơ sở. Người dân sẽ cảm nhận qua những điều
rất cụ thể: Làm thủ tục có thuận lợi hơn không? Có phải đi lại nhiều lần không?
Kiến nghị có được tiếp nhận không? Cán bộ có hướng dẫn rõ ràng không? Vì vậy,
vận hành chính quyền 2 cấp ở xã Thượng Đức cũng là một phép thử đối với năng
lực và trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức.
Một bộ máy tinh gọn nhưng nếu cán bộ không đổi mới phương
pháp làm việc thì hiệu quả sẽ không đạt như kỳ vọng. Ngược lại, nếu cán bộ có
năng lực, chủ động, trách nhiệm, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm vì
lợi ích chung thì mô hình mới sẽ tạo thêm động lực để địa phương phát triển. Ứng
dụng công nghệ không chỉ là đưa hồ sơ lên môi trường điện tử hay sử dụng thêm
một phần mềm. Cốt lõi của chuyển đổi số là thay đổi phương thức làm việc, giảm
thời gian, giảm chi phí, tăng tính minh bạch và tạo thuận lợi cho người dân.
Một
cán bộ thành thạo công nghệ nhưng thiếu tinh thần phục vụ thì chuyển đổi số
chưa thể đạt mục tiêu. Ngược lại, một cán bộ vừa có năng lực chuyên môn, vừa có
tinh thần trách nhiệm, biết sử dụng công nghệ để phục vụ người dân thì mỗi cải
tiến nhỏ cũng có thể tạo ra hiệu quả lớn.
MTTQ – nơi lắng nghe để
củng cố niềm tin
Là
người công tác tại Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, tôi càng nhận thức rõ rằng sau sáp
nhập, vai trò của Mặt trận càng phải được phát huy. Sau sáp nhập xã địa bàn
rộng hơn, từ các thôn xa trung tâm hành chính, ngăn sông cách trở như
thôn Đầu Gò (cũ), đặc biệt trên địa bàn xã còn có thôn Yều – nơi sinh sống của đồng
bào cơ tu, thì việc yêu cầu nắm dân, gần dân, hiểu dân cũng cao hơn. MTTQ không
thể chỉ tuyên truyền chủ trương đến với người dân mà phải đồng thời lắng nghe
người dân nói gì, đang quan tâm điều gì và còn băn khoăn ở đâu. Một chủ trương
dù đúng đắn nhưng nếu người dân chưa hiểu, chưa đồng thuận thì MTTQ phải có
trách nhiệm tuyên truyền, giải thích, vận động. Một kiến nghị chính đáng của
người dân nếu chưa được giải quyết thì MTTQ phải có trách nhiệm ghi nhận, phản
ánh và giám sát việc giải quyết. Đó chính là vai trò cầu nối giữa Đảng, chính
quyền với Nhân dân.
Trong thực tế, nhiều vấn đề ở cơ sở không thể giải quyết
chỉ bằng một văn bản hành chính. Có những vấn đề cần sự kiên trì vận động, đối
thoại, thuyết phục; có những việc phải đi đến từng thôn, gặp từng nhóm đối
tượng để hiểu được nguyên nhân và tìm cách tháo gỡ. Đây cũng là nơi phát huy
sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân.
Thực
tiễn hoạt động thời gian qua tại xã Thượng Đức cho thấy, vai trò của MTTQ không
chỉ dừng lại ở công tác tuyên truyền, giám sát mà còn được khẳng định qua những
việc làm thiết thực hướng về cơ sở. Từ việc tổ chức ra mắt các mô hình
"Khu dân cư không ma túy" đến "Khu dân cư đoàn kết, an toàn, ấm
no, hạnh phúc"; từ những quan tâm, thăm hỏi, tri ân đầy nghĩa tình đến Mẹ Việt Nam anh hùng, các gia đình chính
sách, người có uy tín tiêu biểu trong cộng đồng; cho đến việc vận động nguồn lực
hỗ trợ xây dựng nhà Đại đoàn kết để an cư lạc nghiệp cho các hộ khó khăn... Tất
cả những mô hình và việc làm ấy tuy bắt đầu từ những phần việc cụ thể ở khu dân
cư, nhưng lại mang ý nghĩa lớn lao trong việc bồi đắp khối đại đoàn kết toàn
dân tộc.
Các phong trào thi đua yêu nước, hoạt động chăm lo hộ
nghèo, gia đình chính sách, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, chương trình “Mẹ đỡ
đầu”, “học bổng lá phong”, “em nuôi của Đoàn”, “con nuôi của Hội”, các mô hình
tự quản ở khu dân cư, hoạt động đền ơn đáp nghĩa... tuy có thể bắt đầu từ những
việc rất nhỏ nhưng lại có ý nghĩa lớn trong việc gắn kết cộng đồng.
Khi người dân thấy mình được quan tâm, được lắng nghe và được
tham gia vào công việc chung thì sự đồng thuận sẽ được hình thành. Và khi có
đồng thuận, chủ trương mới có sức sống.
Sau sáp nhập, địa bàn rộng hơn đòi hỏi phương thức quản lý
phải khoa học hơn. Khối lượng công việc của cấp xã lớn hơn đòi hỏi đội ngũ cán
bộ phải chủ động hơn. Sự khác biệt về điều kiện kinh tế - xã hội giữa các địa
bàn trước đây cũng cần được quan tâm trong quá trình xây dựng chính sách và tổ
chức thực hiện.
Bên cạnh đó, một số cán bộ cơ sở có thể còn cần thêm thời
gian để thích ứng với yêu cầu mới; kỹ năng số, năng lực dự báo, khả năng xử lý
công việc liên ngành và phương pháp vận động Nhân dân cần tiếp tục được nâng
cao.
Chất lượng sinh hoạt của một số chi bộ cũng cần được tiếp
tục đổi mới để tránh hình thức; nhất là phải tạo được môi trường để đảng viên
trẻ tham gia, đóng góp và rèn luyện.
Những vấn đề đó không nên được nhìn nhận như trở ngại để né
tránh, mà phải xem là những bài toán thực tiễn để tổ chức Đảng và hệ thống
chính trị cùng tìm lời giải.
Bởi xây dựng Đảng không có nghĩa chỉ nói về những mặt đã
làm được. Xây dựng Đảng còn là dám nhìn thẳng vào hạn chế, xác định đúng nguyên
nhân và tìm cách khắc phục.
Từ “một địa bàn mới” đến
“một cộng đồng phát triển”
Để Thượng Đức thực sự trở thành một địa phương có sức bật
trong giai đoạn mới, theo tôi, trước hết cần tiếp tục củng cố sự thống nhất
trong Đảng bộ và hệ thống chính trị.
Mỗi cán bộ, đảng viên phải nhận thức rõ rằng sau sắp xếp,
không còn ranh giới về tư duy giữa địa bàn cũ và địa bàn mới. Tất cả cùng có
trách nhiệm xây dựng Thượng Đức.
Cùng với đó, cần tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của
cấp ủy; nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ; tăng cường kiểm tra, giám sát;
chủ động phòng ngừa vi phạm từ sớm, từ xa; đồng thời bảo vệ và khuyến khích cán
bộ có tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích
chung.
Đội ngũ cán bộ phải tiếp tục được đào tạo, bồi dưỡng để vừa
vững về chuyên môn, vừa gần dân, hiểu dân và có kỹ năng giải quyết những vấn đề
phát sinh từ thực tiễn.
Chính quyền cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính,
chuyển đổi số, công khai, minh bạch trong giải quyết công việc; lấy sự hài lòng
của người dân làm một trong những thước đo quan trọng đối với hiệu quả hoạt
động.
MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội phải đổi mới mạnh
hơn nữa phương thức vận động, giám sát, phản biện xã hội; thực sự là nơi Nhân
dân gửi gắm tâm tư, nguyện vọng và là cầu nối tin cậy giữa Nhân dân với cấp ủy,
chính quyền.
Đặc biệt, phải coi trọng việc phát hiện và nhân rộng những
mô hình hay, cách làm sáng tạo, những cán bộ, đảng viên tận tụy với công việc,
những người dân tích cực đóng góp cho cộng đồng.
Có lẽ, điều quan trọng nhất trong xây dựng Đảng hiện nay là
làm sao để nghị quyết không dừng lại trên giấy, chủ trương không dừng lại ở hội
nghị mà thực sự trở thành hành động trong cuộc sống.
Đối với Thượng Đức, quá trình vận hành xã mới và chính
quyền địa phương 2 cấp chính là cơ hội để thực hiện điều đó.
Nếu cán bộ, đảng viên thực sự gương mẫu; nếu chi bộ thực sự
gần dân; nếu chính quyền thực sự phục vụ; nếu MTTQ thực sự lắng nghe; nếu người
dân thực sự được tham gia và giám sát thì khoảng cách giữa Đảng với Nhân dân sẽ
ngày càng được rút ngắn.
Từ thực tiễn công tác, tôi càng nhận thức rõ rằng niềm tin
của Nhân dân không tự nhiên mà có. Niềm tin được tạo dựng từ từng việc làm cụ
thể, từng lần cán bộ giữ lời hứa, từng kiến nghị được giải quyết, từng hoàn
cảnh khó khăn được quan tâm và từng chủ trương được triển khai công khai, minh
bạch.
Mỗi người làm tốt nhiệm vụ của mình, có trách nhiệm với
Nhân dân, giữ gìn phẩm chất, nói đi đôi với làm, dám nhận việc khó và đặt lợi
ích chung lên trên lợi ích cá nhân – đó chính là những viên gạch góp phần xây
dựng tổ chức Đảng trong sạch, vững mạnh.
Một Thượng Đức – một
niềm tin
Sáp nhập mở ra cho Thượng Đức một không gian phát triển
mới. Nhưng không gian ấy chỉ thực sự trở thành động lực khi có sự thống nhất về
ý chí và hành động.
Một Thượng Đức không chỉ là một địa danh mới trên bản đồ
hành chính.
Đó phải là một Thượng Đức được hình thành từ sự đoàn kết
của cán bộ, đảng viên và Nhân dân; từ một bộ máy chính quyền tinh gọn, hiệu
lực, hiệu quả; từ những tổ chức Đảng thật sự vững mạnh; từ một MTTQ gần dân,
sát dân; và từ niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng.
Với trách nhiệm của một đảng viên công tác tại Ủy ban MTTQ
Việt Nam xã Thượng Đức, tôi xác định bản thân phải tiếp tục học tập, rèn luyện,
nâng cao tinh thần trách nhiệm; chủ động gần dân, lắng nghe dân, nắm bắt tâm
tư, nguyện vọng của Nhân dân; tích cực tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính
quyền và cùng tham gia củng cố khối đại đoàn kết toàn dân.
Bởi sức mạnh của một địa phương không chỉ nằm ở những con
số tăng trưởng hay những công trình được xây dựng, mà còn nằm ở sự đồng thuận
của người dân và chất lượng của hệ thống chính trị.
Khi mỗi cán bộ, đảng viên cùng chung một nhận thức, mỗi chi
bộ cùng chung một trách nhiệm, chính quyền cùng chung một mục tiêu phục vụ và
Nhân dân cùng chung một niềm tin, thì một Thượng Đức mới sẽ có đủ nền tảng để
phát huy tiềm năng, vượt qua khó khăn và vươn lên.
Huỳnh Thị Hồng Nhung - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã
Thượng Đức